Herbert Marcuse (19 Temmuz 1898, Berlin – 29 Temmuz 1979, Almanya) Alman - Amerikan filozof, sosyolog, politik felsefecidir. Frankfurt Okulu'nun Eleştirel teorisi'ne yaptığı katkılarla tanınmaktadır.
Marcuse, Marksist kuramı 1920'den başlayarak değişen tarihsel koşullara uyumlu hale getirmenin mücadelesini vermiştir. Bu amaçla, eleştirel Marksizmin kendi versiyonunu geliştirerek 1960'lı yıllardan itibaren uluslararası bir ün kazanmıştır. Marcuse, Amerika Birleşik Devletleri ve Avrupa'daki yeni sol hareketin destekçisi ve savunucusu olmuştur. Bu çerçevede estetik ve biyolojik değerlerin yüceltildiği bir toplum düzeni arayışına girmiştir. Geleceğin toplumuna ilişkin görüşleriyle "özgürlükçü bir komünist" olarak nitelenen Marcuse, özgür, cinsel içgüdülerin bastırılmadığı, herkesin yeteneğine göre özgürce çalıştığı, çalışmanın bir oyun haline getirildiği, devletin baskıcı görevine gerek duyulmayan bir toplum düzeni tahayyül etmiştir.
Marcuse'ün çalışmalarının temeli, baskının bütün sistemlerini kapsayan, iddia ve tartışmayı denetim altına alan bütün muhalefet şekillerini ortadan kaldıran gelişmiş sanayi toplumun -yani "baskıcı hoşgörü'nün- açıklarının ortaya konulmasıdır. Bu "tek boyutlu toplum"a karşı Marcuse, sadece ütopik bir geleceği tasarlamakla kalmadı; aynı zamanda Üçüncü Dünyadaki öğrenciler, etnik azınlıklar, kadın ve işçiler gibi gruplara güvenen geleneksel çalışan sınıfa devrimci bir güç olarak baktı. Marcuse'ün önemli çalışmaları şunlardır: Reason and Revolution (Us ve Devrim, 1941), Eros and Civilization (Eros ve Medeniyet, 1958) ve One Dimensional Man (Tek Boyutlu İnsan, 1964).